|
Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları Birliği
Kanununda Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun
Kanun No. 5184
Kabul Tarihi : 3.6.2004
MADDE 1. —
15.5.1957 tarihli ve 6964 sayılı Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları
Birliği Kanununun l inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Odaların kuruluş amacı
ve kapsamı
Madde l. — Ziraat
odaları, bu Kanunda yazılı esaslar uyarınca meslek hizmetleri görmek,
çiftçilerin müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, meslekî faaliyetlerini
kolaylaştırmak, çiftçilik mesleğinin genel menfaatlere uygun olarak
gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleri ve halk ile olan
ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak, meslek disiplin ve
ahlâkını kollayıp gözetmek, çiftçilikle iştigal edenlerin meslekî hak ve
menfaatlerini korumak amacıyla kurulan, tüzel kişiliğe sahip kamu kurumu
niteliğinde meslek kuruluşlarıdır.
MADDE 2. —
6964 sayılı Kanuna 1 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 1/A
maddesi eklenmiştir.
Tanımlar
MADDE 1/A. — Bu Kanunda
geçen;
Bakanlık: Tarım ve
Köyişleri Bakanlığını,
Oda: Ziraat Odasını,
Birlik: Ziraat Odaları
Birliğini,
Çiftçilik: Bu Kanunun
uygulanması bakımından ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah
yoluyla yahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle bitki,
orman, hayvan ve su ürünleri elde edilmesini, bu ürünlerin
yetiştiricileri tarafından işlenip değerlendirilmesini, muhafaza ve
pazarlanmasını,
Çiftçi: Çiftçilik
faaliyetlerini mal sahibi, kiracı, yarıcı veya ortakçı olarak devamlı
veya en az bir ekim veya yetiştirme devresi yapanları,
Seçim çevresi: Oda
genel kurulu için yapılacak seçimlerde her köy; kasaba ve şehirlerde ise
mahalle muhtarlığı birer seçim çevresini,
İfade eder.
MADDE 3. —
6964 sayılı Kanunun 2 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Odaların kuruluş ve
çalışma alanları ile tasfiyesi
Madde 2. — Odalar,
merkez ilçeler dahil en az ondört seçim çevresi olan ilçelerde, kurucu
listelerinin Birlik Yönetim Kurulunca onayı ve genel kurulunun bu Kanun
ile tüzükte gösterilen usullere göre dört ay içinde yapılması ve ilgili
ilçe seçim kurulunun sonuçları ilân etmesi ile kurulmuş ve tüzel kişilik
kazanmış olurlar. Bu sürenin aşılması halinde, Birliğin izni alınmadan
kuruluş genel kurul toplantısı yapılamaz.
Kuruluş genel kurulunu
oluşturan delegeler, kuruluşu takip eden ilk delege seçimlerine kadar,
oda organları ise kuruluşu takip eden ilk oda genel kurul toplantısına
kadar görev yaparlar.
Odaların kuruluş ve
çalışma alanları ilçe sınırlarıdır.
Odası bulunmayan
ilçeler, Birlik Yönetim Kurulunun gerekçeli kararı ile en yakın ilçe
ziraat odasının çalışma alanı içine alınabilir.
Birliğin yapacağı
denetimler sonucunda; faaliyetinin bulunmadığı veya bölgesindeki tarım
potansiyelinin yetersizliği ya da çiftçi sayısının azlığı nedeniyle, bu
Kanunda gösterilen hizmetleri yeterince yerine getiremediği tespit
edilen oda, Birlik Yönetim Kurulunun gerekçeli kararının odaya yahut
mahallî mülkî amirliğe tebliğ tarihi itibarıyla kapatılır. Bu şekilde
kapatılan odalar, il kongrelerine temsilci gönderemezler.
Kapatılan odalarda
yürütülecek tasfiye işlemleri ile tasfiyeye ilişkin diğer usul ve
esaslar tüzükte gösterilir.
Odalar kuruluş amaçları
dışında faaliyette bulunamazlar.
MADDE 4. —
6964 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Odaların görev ve
yetkileri
Madde 3. — Odaların
başlıca görev ve yetkileri şunlardır:
a) Tarım ve çiftçilikle
ilgili haber ve bilgileri toplamak, gerekli inceleme, endeks ve
istatistikî çalışmaları yapmak ve yayımlamak, gerektiğinde ilgililerce
istenilen bilgi ve kayıtları vermek.
b) Kamu ve özel kurum,
kuruluşlara faaliyet konuları ile ilgili önerilerde bulunmak, işbirliği
yapmak; ticaret ve sanayi odalarına, borsa, hâl ve mezbahalara, umumî
sergilere, biçerdöver kontrolleri için oluşturulacak komisyonlara ve
gerekli gördüğü diğer yerlere temsilci göndermek.
c) Tarımın gelişmesi
için gerekli gördüğü mevzuat değişikliklerinin yapılabilmesi veya yeni
mevzuat oluşturulması hususunda Birliğe önerilerde bulunmak.
d) Tarım ve kırsal
kesimin kalkınması için her türlü eğitim, yayım ve danışmanlık
faaliyetlerinde bulunmak, ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapmak,
katkı ve önerilerde bulunmak.
e) Çiftçi kayıtlarını
tutmak, çiftçilikle ilgili bilgi ve belgeleri düzenlemek, her türlü
tarımsal desteklere ilişkin gerekli bilgi ve belgeleri çiftçilere ve
ilgili kuruluşlara vermek.
f) Çiftçilerin tarımsal
girdilerini teminen her türlü faaliyette bulunmak.
g) Yurt içi veya yurt
dışı fuar, sergi düzenlemek ve katılmak, müsabakalar düzenlemek.
h) Meslek
ihtilaflarında hakem olmak, mahkemelere bilirkişi göndermek.
ı) Yurt içi ve Birliğin
izniyle yurt dışındaki diğer meslek odaları ve kuruluşlarla işbirliği
yapmak.
i) Bütçe imkânlarına
bağlı olarak; tarım ve kırsal kalkınma ile ilgili olmak üzere her türlü
teknik, idarî ve sosyal hizmet müesseseleri kurmak, satın almak,
kurdurmak, hizmet satın almak, hizmet satmak, yurt içi ve yurt dışı
konsorsiyum kurmak, gerekli olduğunda personel istihdam etmek, her türlü
bitki ve hayvan sağlığı ile ilgili teşhis tedavi hizmetlerinde bulunmak,
organize tarım ve/veya hayvancılık bölgelerinin ihdası organizasyonunda
bulunmak, bu konuyla ilgili her türlü işbirliği yapmak.
j) Kuruluş amacına
uygun olarak kooperatif ve şirket kurmak, iştirak etmek ve sigorta
acenteliği yapmak.
k) Odalara kayıtlı
muhtaç çiftçi çocuklarının, yurt içinde eğitimleri veya ihtisas ya da
stajları için Birliğin onayı ile burs vermek.
MADDE 5. —
6964 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 4. — Odaların
aslî ve fahrî olmak üzere iki tür üyesi vardır.
I - Aslî üyeler:
Çiftçilikle iştigal
eden gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliğe sahip olmasa da Devlete,
katma ve özel bütçeli dairelere ve bu dairelere bağlı döner sermayeli
kuruluşlara, belediyelere ve kamu iktisadî teşebbüslerine ait işletme ve
kuruluşlardır.
II - Fahrî üyeler:
Çiftçilikle iştigal
etmedikleri halde odaların faaliyetine yakın ilgi gösteren, maddî ve
manevî yardımlarda bulunan kişi ve kuruluşlardır.
Fahri üyeler oda
meclisleri tarafından seçilir.
MADDE 6. —
6964 sayılı Kanunun 5 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 5. — 4 üncü
maddede yazılı aslî üyelerden gerçek kişiler hakkında, tüzükte istenen
bilgiler köy veya mahalle ihtiyar heyetlerince, cetvel halinde
düzenlenip onaylandıktan sonra muhtarlıklar tarafından il merkezlerinde
valilere, ilçelerde kaymakamlara verilir. Bu cetveller odalar tarafından
onaylanır ve bir ay süre ile ilân tahtasına ve köylerde muhtarlıklar
tarafından herkesin görebileceği bir yere asılır. Muhtarlar, üyelik
durumlarında meydana gelecek değişiklikleri yılda bir defa, tüzükte
gösterilecek bir zamanda odalara bildirmekle yükümlüdür.
Diğer aslî üyeler,
çiftçiliğe başladıkları tarihten itibaren bir ay içinde şekli tüzükte
gösterilen üyelik beyannamelerini, il merkezlerinde valilere ilçelerde
kaymakamlara vermeye mecburdurlar.
Üyelik kaydına ilişkin
itirazlar, tüzükte yazılı usule göre oda yönetim kurulunca karara
bağlanır. Yönetim kurulu kararına karşı itirazlar, tebliğ tarihinden
itibaren onbeş gün içinde oda meclisine yapılır.
MADDE 7. —
6964 sayılı Kanunun 7 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda genel kurulu ve
görevleri
Madde 7. — Oda genel
kurulu seçim çevresinden gelen delegelerden oluşur.
Delegeler, odaya
kayıtlı üyeler arasından dört yılda bir aralık ayı içinde ve gizli oyla
seçilir.
Sandık kurullarında
görev alanlar delege seçiminde aday olamazlar.
Seçilecek delege
sayısı, asıl üye sayısı beşyüze kadar (beşyüz dahil) olan seçim
çevrelerinde bir asıl bir yedek; beşyüzden yukarı olanlarda ise her
beşyüz asıl üye için bir asıl bir yedektir.
Seçilecek delegelerde
aranan özellikler ve seçim usulleri tüzükte gösterilir.
Oda genel kurulu, dört
yılda bir defa şubat ayı içinde, delege tamsayısının salt çoğunluğu ile
toplanır. Çoğunluk sağlanamadığı takdirde genel kurul ertesi gün tekrar
toplanır. Bu toplantıda çoğunluk aranmaz. Kararlar katılanların salt
çoğunluğu ile alınır.
Oda genel kurulunun
görevleri şunlardır:
a) Oda meclisi
üyelerini seçmek.
b) Çalışma raporlarını
incelemek.
c) Oda meclisi ve oda
yönetim kurulunun ibra edilip edilmemesine karar vermek.
d) Kesin hesapları
kabul veya reddetmek.
e) Oda meclisi ve oda
yönetim kurulunun teklif edeceği bütçe ve çalışma programını görüşerek
karara bağlamak.
f) Oda meclisi ve oda
yönetim kurulunun getirdiği teklifleri karara bağlamak.
g) Bu Kanuna uygun
gerekli karar ve tedbirleri almak.
Genel kurul, oda
meclisinin veya Birlik Yönetim Kurulunun kararı yahut genel kurul
üyelerinden üçte birinin yazılı talebiyle olağanüstü toplantıya
çağrılabilir.
MADDE 8. —
6964 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 9. — Oda meclisi,
genel kurul tarafından dört yıl için seçilen, genel kurul üye
tamsayısının yarısı kadar üyeden oluşur.
Oda meclisi asıl üye
sayısı ondörtten az, yirmibirden çok olamaz. Ayrıca aynı sayıda yedek
üye seçilir.
Oda meclisi iki yılda
bir, seçilmiş üyeleri arasından bir başkan ve bir başkan vekili seçer.
Oda meclisi başkanı ve
başkan vekili, oda yönetim kurulu üyeliğine seçilemezler.
MADDE 9. —
6964 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Oda meclisinin
görevleri
Madde 10. — Oda
meclisinin başlıca görevleri şunlardır:
a) Bu Kanunun amacını
gerçekleştirmek için gerekli kararları ve tedbirleri almak.
b) Kendi üyeleri
arasından oda yönetim kurulunu seçmek ve gerektiğinde değiştirmek.
c) Oda içinde veya
çiftçiler arasında doğabilecek ihtilafları çözmeye çalışmak.
d) Oda üyeleri hakkında
bu Kanunda yazılı cezaları karara bağlamak.
e) Yönetim kurulunun
tespit ettiği giriş ücreti ve yıllık aidat miktarlarına karşı oda
üyelerinin yapacağı itirazları inceleyerek kesin karara bağlamak.
f) Yurt içi ve yurt
dışında tarımsal ve ekonomik kuruluşlara üye olmak, üye kabul etmek ve
benzeri hususları karara bağlamak ile bunlardan uluslararası kuruluşlara
ait olanları Birliğin onayına sunmak.
g) Muhtaç çiftçilere
odaca yapılacak ekonomik, sosyal ve teknik yardımları karara bağlamak.
h) Eğitim ve yayım
programlarını hazırlamak, hazırlatmak ve uygulamaları ile ilgili
kararlar almak.
ı) Oda kadro ve bütçesi
ile çalıştırılacak personelin ücretlerini tespit etmek, yönetim
kurulunun teklifi üzerine bütçe üzerinde gerekli görüşmeleri yapmak,
kesin hesapları karara bağlamak, hakem ve bilirkişi listelerini
onaylamak.
i) Yönetim kurulunun
teklifi üzerine gerekli gördüğü konularda komiteler kurmak.
MADDE 10. —
6964 sayılı Kanunun 11 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Oda yönetim kurulu
Madde 11. — Oda yönetim
kurulu, oda meclisinin dört yıl için kendi üyeleri arasından seçtiği en
az beş en çok yedi üyeden oluşur. Ayrıca aynı sayıda yedek üye seçilir.
Oda yönetim kurulu, iki
yılda bir seçilmiş üyeleri arasından bir başkan, bir başkan vekili ve
bir muhasip üye seçer.
Bu Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten sonra yapılacak ilk seçimlerden itibaren üst üste dört
dönem oda yönetim kurulu başkanı görevinde bulunanlar, aradan iki seçim
dönemi geçmedikçe aynı göreve yeniden seçilemez.
MADDE 11. —
6964 sayılı Kanunun 12 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Oda yönetim kurulunun
görevleri
Madde 12. — Oda yönetim
kurulunun başlıca görevleri şunlardır:
a) Mevzuat çerçevesinde
odanın işlerini yürütmek ve kanunî görevlerini gerçekleştirmek.
b) Oda muhasebe
kayıtlarını bilanço esasına göre tutmak ve bütçe, kesin hesap ve aktarma
tekliflerini, aylık mizan ve bunlara ait raporları oda meclisine sunmak.
c) Oda genel
sekreterinin dışında odada çalıştırılacak personeli atamak ve
gerektiğinde görevlerine son vermek.
d) Oda meclisine ceza
ve ödül tekliflerinde bulunmak, kendi yetkisi dahilindeki cezaları
vermek, meclisçe verilecek karar ve cezaları uygulamak.
e) Hakem ve bilirkişi
listelerini hazırlayarak meclisin onayına sunmak.
f) Çiftçiliğe ve oda
üyelerine ait belgeleri tasdik etmek.
g) Çiftçi kayıtlarını
ve üye defterlerini tutmak.
h) Bütçe dahilinde
harcamalar yapmak.
ı) Tarımsal endeks ve
istatistikleri tanzim etmek.
i) Odanın taşınır ve
taşınmaz mallarını yönetmek ve korumak.
j) Tarım ürünlerinin
piyasa fiyatlarını takip ederek çiftçileri bilgilendirmek.
k) Meslekî toplantılara
gönderilecek temsilcileri belirlemek.
MADDE 12. —
6964 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Odayı temsil ve ilzam
Madde 13. — Odayı
yönetim kurulu başkanı temsil eder.
Odanın kanunî
temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır. Bununla beraber oda yönetim kurulu
başkanı veya başkan vekili ile diğer bir üyenin müşterek imzaları odayı
ilzam eder.
Oda meclisinin kararı
ile yönetim kurulunun yetkilerinden bir kısmı, yönetim kurulu
üyelerinden bir veya birkaçına yahut oda genel sekreterine
devredilebilir.
Oda bütçelerinden
harcama başkan veya başkan vekili ile oda genel sekreterinin, genel
sekreterin bulunmadığı hallerde muhasip üyenin müşterek imzası ile
yapılır. Yönetim kurulu kararı ile üst sınırı belirlenecek harcama, oda
genel sekreteri tarafından yapılabilir.
MADDE 13. —
6964 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 14. — Oda meclisi
en az iki ayda bir, yönetim kurulu en az ayda bir defa toplanır.
Başkanların veya toplam üye sayısının üçte ikisinin çağrısı üzerine her
zaman toplantı yapılabilir. Yapılacak olağan toplantıların yer ve zamanı
yetkili organlarca karara bağlanır ve toplantıda alınan kararlar, karar
defterine kaydedilir.
Kararlar oy çokluğu ile
alınır, eşitlik olması halinde başkanın oy kullandığı tarafın kararı
geçerli sayılır.
MADDE 14. —
6964 sayılı Kanunun 15 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Oda genel sekreteri
Madde 15. — Oda genel
sekreteri, en az fakülte veya yüksek okul mezunları arasından yönetim
kurulunca seçilerek oda meclisince atanır. Zorunlu hallerde lise
mezunları vekil olarak atanabilir.
Bu istihdamla ilgili
usul ve esaslar tüzükte belirlenir.
MADDE 15. —
6964 sayılı Kanunun 16 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Temsilcilikler
Madde 16. — Odası
bulunmayan ilçelerde temsilcilikler açılabilir. Temsilciliklerin çalışma
usul ve esasları Birlik tarafından çıkartılacak bir yönetmelikle
belirlenir.
MADDE 16. —
6964 sayılı Kanunun 17 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
İl kongresi
Madde 17. — İl
kongresi, dört yılda bir mart ayı içinde il merkezinde yapılır. İl
kongresine, il sınırı içindeki oda meclislerinden beşer, yönetim
kurullarından da ikişer temsilci katılır.
Toplantıyı il merkez
odası düzenler. İl merkez odası bulunmayan yerlerde, bu organizasyonu
Birliğin görevlendireceği o ildeki odalarından biri yapar.
İl kongresi üye
tamsayısının yarıdan bir fazlasının katılımı ile toplanır.
Toplantı günü çoğunluk
sağlanamazsa ertesi gün, nisaba bakılmaksızın toplantı yapılır.
Kongrede, ilin tarımsal
sorunları tartışılır ve üyeleri arasından, Birlik Genel Kuruluna dört
yıl için katılacak, asıl ve yedek il temsilcileri seçilir.
Kongre için gerekli
harcamalar Birlikçe karşılanır.
MADDE 17. —
6964 sayılı Kanunun 18 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Organların görevden
uzaklaştırılması ve görevlerine son verilmesi
Madde 18. — Amaçları
dışında faaliyet gösteren odaların ve Birliğin sorumlu organlarının
görevlerine son verilmesine ve yerlerine yenilerinin seçilmesine,
Bakanlığın veya bulundukları yer Cumhuriyet Başsavcılığının istemi
üzerine, o yerdeki asliye hukuk mahkemesince basit usule göre yargılama
yapılarak karar verilir.
Görevlerine son verilen
organların yerine en geç bir ay içinde yenileri seçilir. Yeni seçilenler
eskilerin sürelerini tamamlar.
Ancak, millî
güvenliğin, kamu düzeninin, suç işlenmesini veya suçun devamını
önlemenin yahut yakalamanın gerektirdiği hallerde gecikmede sakınca
varsa, odalar ile Birlik, vali tarafından faaliyetten men edilebilir.
Faaliyetten men kararı, yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına
sunulur. Hâkim kararını kırksekiz saat içinde açıklar, aksi halde, bu
idarî karar kendiliğinden yürürlükten kalkar.
Göreve son verme ve
görevden uzaklaştırma hükümleri genel kurul ve il kongresi hakkında
uygulanmaz.
Oda yönetim
kurullarının, çalışmalarını meslekî ahlâk ve ülkenin genel menfaatlerine
uygun yürütmemesi, mevzuata uymaması, görevlerini kötüye kullanması
hallerinde, oda meclisleri tarafından görevlerine son verilip yerlerine
bu Kanunun 8 inci maddesinde belirlenen usullere göre, mevcut meclis
üyeleri arasından bir ay içinde yenileri seçilir. Yeni yönetim
kurulları, görevlerine son verilenlerin sürelerini tamamlar.
Oda meclisleri ise üye
tamsayısının yarıdan fazlasının yazılı talebi ve yine üye tam sayısının
üçte ikisinin bu talep üzerine vereceği kararla, kendi kendini görevden
uzaklaştırabilir.
Oda yönetim kurulunun
görevlerine oda meclisleri tarafından son verilmesini gerektiren
fiillerde bulunan, ayrıca oda genel kurulu veya Birlik kararlarına
uymayan oda meclislerinin görevlerine de, oda genel kurulu veya Birlik
Yönetim Kurulu kararıyla son verilir. Bu hallerde Birlik Yönetim Kurulu
tarafından, bu Kanunun 8 inci maddesinde belirlenen usullere göre mevcut
delegeler arasından, yeni oda meclisinin seçimi sağlanır. Bu şekilde
seçilen üyeler eskilerin süresini tamamlar. Yeni oda meclisi seçilinceye
kadar bu Kanunda ve tüzükte gösterilen görevlerin ne şekilde yapılacağı
Birlik Yönetim Kurulunca karara bağlanır.
MADDE 18. —
6964 sayılı Kanunun 19 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 19. — Odaların
gelirleri şunlardır :
a) Giriş ücreti.
b) Yıllık aidat.
c) Yayın gelirleri.
d) Bağışlar ve diğer
gelirler.
e) Para cezaları.
f) Tesis ve
iştiraklerden elde edilecek kârlar.
g) Sergi ve fuar
gelirleri.
h) 31 inci maddenin
(e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yazılı gelirlerden düşecek pay.
ı ) Birlikten yapılacak
yardım.
i) Usul ve esasları
Birlik tarafından belirlenmek şartıyla, çiftçi belgesi hariç olmak üzere
diğer belgelerin tasdiki ve hizmet karşılığı olarak alınacak ücretler.
Odaların bu maddede
sayılan gelirleri, odalara ait her türlü taşınır ve taşınmaz mallar,
bunların alım, satım, inşa ve kullanımları ile odalarca yürütülen hizmet
ve faaliyetler damga vergisi hariç her türlü vergi, resim, harç ve katkı
payından muaftır. Ancak odalara bağlı iktisadî işletmeler bu
muafiyetlerden faydalanamaz.
MADDE 19. —
6964 sayılı Kanunun 20 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Yükümlülükler, giriş
ücreti ve yıllık aidat
Madde 20. — Odaların
aslî üyeleri, her yılın ilk beş ayı içinde arazi büyüklüğü, diğer
tarımsal varlığı ve üretim durumları ile ilgili bilgileri, Birlik
Yönetim Kurulunun belirleyeceği usul ve esaslara göre, kayıtlı oldukları
odalara vermek zorundadırlar.
Odalar bu bilgileri
dikkate alarak üyelerinden giriş ücreti ve yıllık aidat alırlar.
Giriş ücretleri ve
yıllık aidat tutarları, her yıl ocak ayında onaltı yaşından büyük
işçiler için uygulanan aylık brüt asgari ücretin yüzde ikisi ile aylık
brüt asgari ücretin beş katı arasında kalmak üzere Birlik Yönetim
Kurulunca altı kademe olarak belirlenir.
Kademeler dahilinde oda
yönetim kurullarınca belirlenecek giriş ücreti ve yıllık aidat
miktarlarına onbeş gün içinde oda meclisi nezdinde itiraz edilebilir.
Giriş ücretleri ve
yıllık aidatın tahsiline ilişkin usul ve esaslar Birlikçe çıkarılacak
yönetmelikle belirlenir.
Tahakkuk yılını takip
eden yılın başından itibaren beş yıl içinde tahsil edilemeyen giriş
ücretleri ve yıllık aidatlar zamanaşımına uğrar.
Giriş ücretinin
alındığı yıl ayrıca yıllık aidat alınmaz.
MADDE 20. —
6964
sayılı Kanunun 22 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Malî yetkiler
Madde 22. — Odalar,
meclisleri kararıyla ve amaçlarına uygun olmak kaydıyla menkul ve
gayrimenkul edinmeye, satmaya, kiralamaya, rehin etmeye, kredi almaya ve
vermeye, teknik ve sosyal yardımlarda bulunmaya, Birlik Yönetim
Kurulunca usul ve esasları yönetmelikle belirlenmiş ödüller dağıtmaya
yetkilidir.
MADDE 21. —
6964 sayılı Kanunun 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 23. — Bu Kanun
ile kendisine verilen görevleri yerine getirmek üzere, kamu tüzel
kişiliğini haiz meslek üst kuruluşu olarak Türkiye Ziraat Odaları
Birliği kurulur.
Birliğin merkezi
Ankara'dadır.
Birlik, kuruluş
amaçları dışında faaliyette bulunamaz.
MADDE 22. —
6964 sayılı Kanunun 24 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Birliğin görevleri
Madde 24. — Birliğin
başlıca görevleri şunlardır :
a) Odalara bu Kanun ile
verilen görevlerin yerine getirilmesi amacıyla gerekli önlemleri almak,
faaliyetlerine yardımcı olmak.
b) Tarımsal
politikaların genel menfaatlere uygun olarak yürütülmesi amacıyla
gerekli çalışmalarda bulunmak, tarımla ilgili görüşlerini Hükümete ve
kamuoyuna duyurmak, çiftçilerin meslekî hak ve menfaatlerini korumak.
c) Odalar arasında
çıkacak ihtilafların çözümlenmesi ve odalar arasında işbirliği ve ahengi
sağlamak, bu amaçla gerekli kararları almak ve uygulamak.
d) Odalarda idarî, malî
iş ve işlemlerin düzen içerisinde ve tek tip olarak yürütülmesi amacıyla
yönetmelikler hazırlamak, kararlar almak ve bunların uygulanmasını
sağlamak.
e) Uluslararası sergi,
fuar, toplantı, seminer, panel, kongre gibi etkinliklere katılmak.
f) Uluslararası benzer
kuruluşlara üye olmak, bu kuruluşlar ve diğer ülkelerin tarımla ilgili
kuruluşları ile ortak çalışmalar yapmak.
g) Üyesi olunan
uluslararası kuruluşların yönetiminde yer alacak olanları belirlemek, bu
kuruluşların temsilciliğini yapmak.
h) Odaları ve odaların
yarıdan fazla hissesine sahip bulundukları şirketleri denetlemek.
ı) Türkiye'de yerel
ve/veya genel tarım kongreleri düzenlemek.
i) Çiftçileri, çiftçi
danışmanlarını, oda personelini ve yöneticilerini eğitmek amacıyla
eğitim merkezleri oluşturmak; odalar ve çiftçilerle ilgili her türlü
eğitim araçlarını hazırlayıp sunmak,
j) Tarımsal eğitime
yönelik gazete, radyo ve televizyon gibi basın-yayın araçları kurmak
veya kiralamak.
k) Kuruluş amacı ve
vazifeleri ile ilgili şirket ve vakıf kurmak, kurulu şirketlere ortak
olmak.
l) Bu Kanunda
gösterilen çalışma konularının gerektirdiği hususlarda faaliyet
göstermek.
MADDE 23. —
6964 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Birlik Genel Kurulu
Madde 26. — Birlik
Genel Kurulu, 17 nci madde gereğince yapılan il kongrelerinde, dört yıl
için seçilen temsilcilerden oluşur.
Genel Kurula, yediye
kadar (yedi dahil) odası olan illerden üç, ondörde kadar (ondört dahil)
odası olan illerden dört, onbeş ve daha fazla odası olan illerden beş
temsilci gönderilir.
Birlik Yönetim Kurulu
Başkan ve üyeleri, Genel Kurulda üye ve oy sahibidirler.
Genel Kurul dört yılda
bir mayıs ayı içinde toplanır. Birlik Yönetim Kurulunun kararı ile Genel
Kurul olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı Birlik Yönetim
Kurulu Başkanı tarafından açılır ve başkanlık divanı için bir başkan,
bir başkan vekili ve dört kâtip üye seçilir.
MADDE 24. —
6964 sayılı Kanunun 27 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Birlik Genel Kurulunun
görevleri
Madde 27. — Birlik
Genel Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Birlik Yönetim
Kurulunun çalışma dönemine ait raporu, gelir-gider cetveli ve
bilançoları ile kadro cetvelini tetkik etmek ve karara bağlamak.
b) Birlik Yönetim
Kurulunun asıl ve yedek üyelerini seçmek.
c) Yönetim kurulunca
hazırlanan odaların çalışma raporu ile Türkiye'nin ziraî ve iktisadî
durum raporunu tetkik etmek ve yayımlanmasını karara bağlamak.
d) Birlik idarî, malî
ve personel yönetmeliğini onaylamak, gelecek döneme ait yıllık tahmini
bütçeleri karara bağlamak.
e) Birlik Yönetim
Kurulu üyelerinin huzur hakları ile Genel Kurul delegelerinin yolluk ve
gündeliklerini tespit etmek.
f) Amaçlarına uygun
olmak kaydıyla menkul ve gayrimenkul edinmeye, satmaya, kiralamaya,
rehin etmeye, kredi almaya ve vermeye, teknik ve sosyal yardımlarda
bulunmaya, usul ve esasları yönetmelikle belirlenmiş ödüller dağıtmaya
Birlik Yönetim Kuruluna yetki vermek.
g) Birlik Yönetim
Kuruluna, yabancı ülkelerde ve Türkiye'de Türk-yabancı tarımsal
kuruluşlar kurulmasına, büro açılmasına, ortak çalışmalar yapılmasına
veya yardımda bulunulmasına yetki vermek.
h) Bu Kanun
hükümlerinin uygulanmasını sağlamak.
MADDE 25. —
6964 sayılı Kanunun 28 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Birlik Yönetim Kurulu
Madde 28. — Birlik
Yönetim Kurulu; Birlik Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından dört yıl
için seçtiği on üye ile Birlik Genel Sekreterinden oluşur. Yönetim
Kurulu, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Kararlar oy
çokluğu ile alınır. Eşitlik halinde Başkanın oy kullandığı tarafın
kararı geçerli sayılır.
Birlik Yönetim Kurulu,
Genel Kurulu müteakip kendi üyeleri arasından dört yıl için bir başkan,
bir başkan vekili ve bir muhasip üye seçer.
Bu Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten sonra yapılacak ilk seçimlerden itibaren üst üste iki
dönem Birlik Yönetim Kurulu Başkanlığı görevinde bulunanlar, aradan bir
seçim dönemi geçmedikçe aynı göreve yeniden seçilemezler.
Yönetim Kurulu Başkanı
aynı zamanda Birlik Genel Başkanıdır.
Yönetim Kurulu,
üyelerinin dörtte üçünün talebi üzerine yeniden görev bölümü yapabilir.
Yönetim Kurulu Başkanı
veya Başkan vekili ile Genel Sekreter veya Muhasip Üyenin müşterek
imzaları Birliği ilzam eder.
MADDE 26. —
6964 sayılı Kanunun 29 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Birlik Yönetim
Kurulunun görevleri
Madde 29. — Birlik
Yönetim Kurulunun başlıca görevleri şunlardır:
a) Çalışma dönemine ait
raporu, gelir-gider cetvelini, yıllık bilançoları, odaların çalışma
raporunu, Türkiye'nin ziraî ve iktisadî durumu ve ziraat ve çiftçi
sorunları ile çözüm yolları hakkındaki raporu, gelecek döneme ait yıllık
tahmini bütçeleri ve kadro cetvelini hazırlayarak Genel Kurulun
tetkikine ve kararına sunmak.
b) Bu Kanun ile verilen
görevlerin yerine getirilmesi için gerekli önlemleri almak, odaların
faaliyetlerine yardımcı olmak.
c) Ülkede tarım
politikalarının genel menfaatlere uygun olarak yürütülmesi amacıyla
gerekli çalışmalarda bulunmak, bu hususlardaki görüşlerini Hükümete ve
kamuoyuna duyurmak, çiftçilerin hak ve menfaatlerini korumak.
d) Odalar arasında
çıkacak ihtilafların çözümü ve odalar arasında işbirliği ve ahengi
sağlamak, bu amaçla gerekli kararları almak ve uygulamak.
e) Odalarda idarî ve
malî iş ve işlemlerin düzen içerisinde ve tek tip olarak yürütülmesi
amacıyla yönetmelikler hazırlamak, kararlar almak ve Genel Kurul onayını
müteakip uygulamak.
f) Yurt içinde ve yurt
dışında yapılan her türlü sergi, fuar, toplantı, seminer, panel, kongre
gibi etkinliklere katılmak ve düzenlemek.
g) Konusundaki
uluslararası meslekî kuruluşlara üye olmak ve temsilciliğini yapmak.
h) Birliğin,
yönetiminde temsil edileceği kuruluş, kurul ve benzeri yerlerde
görevlendirilecek temsilcilerini belirlemek.
ı) Odaları ve odaların
yarıdan fazla hissesine sahip bulundukları şirketleri denetlemek.
i) Bölge başkanlıkları,
il koordinasyon kurulları, danışma kurullarını oluşturmak ve bu
kurulların çalışma usul ve esaslarını belirlemek.
j) Birlik ve odalarla
ilgili idarî, malî ve personel yönetmeliğini hazırlamak ve Genel Kurulun
onayına sunmak.
k) Birlik Genel
Sekreterinin görev ve yetkilerini düzenleyen yönetmeliği onaylamak ve
yürürlüğe koymak.
l) Alınan yetki
çerçevesinde taşınır ve taşınmaz mal alımı, satımı, kiralanması,
yaptırılması, rehin verilmesi, ipotek alınması ve verilmesi, kredi
alınması ve verilmesi işlerini yürütmek, Birlik ve odaların işlerinin
düzenle yürütülmesini teminen kararlar almak ve yürürlüğe koymak.
m) Odaların kooperatif
ve şirket kurmalarına ve kurulu bulunan kooperatif ve şirketlere iştirak
etmelerine, temsilcilik açmalarına izin vermek.
n) Kredi almak ve
vermek, aynî, nakdî, teknik ve sosyal yardımlarda bulunmak, ödüller
dağıtmak.
o) Genel kurulca
verilecek diğer görevleri yapmak.
MADDE 27. —
6964 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 30. — Genel
Sekreter, Birlik Yönetim Kurulunca, resmi veya özel tarımsal kuruluş ve
işletmelerde en az on yıl çalışmış, en az lisans düzeyinde eğitim almış
olanlar arasından atanır. Birliğin sekretarya hizmetlerini yürütür.
Genel Sekreter, Birlik
Yönetim Kuruluna katılır, ancak oy hakkı yoktur. Birlik personelinin
birinci derece amiridir.
Genel Sekreterin görev
ve yetkileri yönetmelikle belirlenir.
MADDE 28. —
6964 sayılı Kanunun 31 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Birliğin gelirleri
Madde 31. — Ziraat
Odaları Birliğinin gelirleri şunlardır :
a) 21 inci madde
gereğince odalardan gönderilecek yüzde onluk paylar.
b) Yayın gelirleri.
c) Yardım ve bağışlar.
d) Diğer gelirler.
e) T. C. Ziraat
Bankasından yapılacak yıllık yardım.
f) Ticaret borsalarının
bir evvelki yıl umumî gelirleri tutarının yüzde üçü oranında
ödeyecekleri Birlik payı.
g) Bütçe imkânları
dahilinde Tarım ve Köyişleri Bakanlığı bütçesine konacak ödenekler.
h) Bitkisel, hayvansal
ve su ürünlerini üreticiden satın alan gerçek veya tüzel kişiler,
teşekküller, kamu kurum ve kuruluşları, tarım satış kooperatifleri veya
bunların üst kuruluşlarının (tüketim amaçlı alımları hariç) satın veya
teslim aldıkları ürün bedelleri ile sattıkları ürün bedelleri üzerinden
kesilecek binde bir oranında Birlik payları.
ı) Çiftçilere Devletçe
ödenen nakdî tarımsal desteklerle ilgili ödenecek miktardan transferi
yapan kurumca binde dört oranında kesilen Birlik payı.
(e) ve (f) bentlerinde
yazılan kuruluşlar, Birlik paylarını eşit tutarda olmak üzere ertesi
yılın mart, haziran, eylül ve aralık aylarının sonuna kadar, (h)
bendinde yazılı kişi, kurum ve kuruluşlar ertesi yılın ocak ayı sonuna
kadar, (ı) bendindeki kurum, transferi yaptığı tarihte Birlik emrine
ödemekle yükümlüdürler.
Birliğin bu maddede
sayılan gelirleri, Birliğe ait her türlü taşınır ve taşınmaz mallar,
bunların alım, satım, inşa ve kullanımları ile Birlikçe yürütülen hizmet
ve faaliyetler damga vergisi hariç her türlü vergi, resim, harç ve katkı
payından muaftır. Ancak Birliğe bağlı iktisadî işletmeler bu
muafiyetlerden faydalanamaz.
MADDE 29. —
6964 sayılı Kanunun 32 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Hisselerin dağıtımı,
yardım ve bütçeden harcamalar
Madde 32. — 31 inci
maddenin (e), (f), (g), (h) ve (ı) bentlerinde yazılı gelirlerin en az
yüzde ellisi odaların kayıtlı üye sayıları, ekonomik durumları ve
projeleri dikkate alınarak Birlik Yönetim Kurulunun belirleyeceği
esaslar çerçevesinde odalara dağıtılır.
Birlik bütçesinden
harcama, Başkan veya Başkan Vekili ile Genel Sekreter, Genel Sekreterin
bulunmadığı hallerde Muhasip üyenin müşterek imzası ile yapılır. Yönetim
Kurulunun üst sınırını belirleyeceği harcama, genel sekreter tarafından
yapılır.
Birlik muhasebe
kayıtları bilanço esasına göre tutulur.
MADDE 30. —
6964 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 33. — Oda
üyelerine aşağıda yazılı cezalar verilebilir :
a) Uyarma.
b) Kınama.
c) Odadan uzaklaştırma.
Uyarma ve kınama
cezaları yönetim kurulu tarafından verilir. Bu cezalara tebliğinden
itibaren onbeş gün içinde oda meclisine itiraz olunabilir; meclisin
kararı kesindir.
Uzaklaştırma cezası,
yönetim kurulunun teklifi üzerine meclis tarafından verilir. Bu ceza bir
aydan az, bir yıldan çok olamaz. Bu cezaya tebliğinden itibaren onbeş
gün içinde idari yargı merciine itiraz edilebilir.
Bu maddenin uygulanma
şekli tüzükle belirlenir.
MADDE 31. —
6964 sayılı Kanunun 35 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 35. — Bu Kanuna
göre odaya üyelik kaydı yapılmadığı tespit edilen çiftçiler re'sen
kaydedilirler.
MADDE 32. —
6964 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Tahsilat ve meslekî
konulardaki dava hakkı
Madde 36. — Odaların
giriş ücreti, yıllık aidat ve para cezası alacakları ile Birliğin 31
inci maddenin (a), (f) ve (h) bentlerindeki alacakları, icra
dairelerince ilâmlar gibi infaz olunur.
Giriş ücretlerini ve
yıllık aidatlarını süresinde ödemeyenlerin borçları, kanunî faizi ile
birlikte tahsil olunur.
Odalar ve Birlik,
odalara kayıtlı çiftçilerin meslekî menfaatlerini ilgilendiren konularda
adlî ve idarî yargıda dava açma hakkına sahiptirler.
MADDE 33. —
6964 sayılı Kanunun 38 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Personel işlemleri
Madde 38. — Birlik ve
odalarda istihdam edilenlerin işe alınma, çalıştırılma, sicil, atanma,
yükselme, nakil, işten ayrılma ve çıkarılma, disiplin işlemleri, aylık
ücret ve diğer tüm özlük hakları ile işten ayrılanlara ödenecek
tazminatların usul ve esasları tüzükte gösterilir.
MADDE 34. —
6964 sayılı Kanunun 39 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Bakanlık ile
yardımlaşma
Madde 39. — Bakanlık
ile odalar ve Birlik, kendi mevzuatları uyarınca, tarımla ilgili
konularda yardımlaşma içine girebilirler.
MADDE 35. —
6964 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Huzur hakkı ve yolluk
Madde 40. — Oda yönetim
kurulu, oda meclisi başkanı ve üyeleri ve il kongrelerine katılacaklara
verilecek huzur hakkı ve yolluklar Birlikçe düzenlenecek esaslara göre
oda meclisi tarafından tespit ve tayin olunur.
Yönetim kurulu
üyelerinin huzur hakları ve Birlik Genel Kuruluna katılacak delegelerin
zorunlu masraf ve harcırahları Birlik Yönetim Kurulunun teklifi üzerine
Birlik Genel Kurulunca tespit olunur.
MADDE 36. —
6964 sayılı Kanunun 41 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 41. — Odaların ve
Birliğin, meclis ve yönetim kurullarına seçilmiş olan asıl üyelerden
mazeretsiz olarak üst üste üç toplantıya gelmeyenler istifa etmiş
sayılır ve yerlerine yedeklerden sırada olanlar alınır.
MADDE 37. —
6964 sayılı Kanunun 42 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Cezaî sorumluluklar
Madde 42. — Odaların ve
Birliğin paraları ile para hükmündeki evrak, senet ve diğer malları
aleyhine suç işleyen, yahut bilanço, tutanak, rapor ve diğer her çeşit
kâğıt, defter ve kayıtlar üzerinde suç mahiyetinde değişiklik yapan veya
bunları kasten yok eden organlara dahil kişiler ile personel hakkında
Devlet memurları hakkındaki cezalar uygulanır.
MADDE 38. —
6964 sayılı Kanunun 43 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
Denetim
Madde 43. — Odaları
Birlik, Birliği de Bakanlık denetler.
Bakanlık Birliğin
organlarını, görevlerinin ifası hususunda idarî ve malî yönden denetler.
MADDE 39. —
6964 sayılı Kanunun 34 ve 37 nci maddeleri ile muvakkat 1, 2, 3 ve 4
üncü maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 40. —
6964 sayılı Kanuna aşağıdaki ek maddeler eklenmiştir.
EK MADDE 2. —
Çiftçilere Devletçe verilen nakdî destek ödemesini yapan aynî veya nakdî
tarımsal kredi veren, sözleşmeli üretim yaptıran kamu ve özel sektör
kuruluşları ile bankalar, kooperatifler veya birlikler ile benzeri
kurumlar, ziraat odası bulunan yerlerdeki çiftçilerden, bağlı
bulundukları ziraat odalarından bedelsiz olarak alınmış ve o yılın
tasdikini taşıyan çiftçi belgesini istemek zorundadırlar.
EK MADDE 3. — Bu
Kanunda geçen "Umumi Heyet" ibaresi "Genel Kurul" olarak, "İdare Heyeti"
ibaresi "Yönetim Kurulu" olarak, "Baş Kâtip" ibaresi "Genel Sekreter"
olarak, "Aza" ibaresi "Üye" olarak, "Reis" ibaresi "Başkan" olarak,
"Vilayet Kongresi" ibaresi "İl Kongresi" olarak, "Nizamname" ibaresi
"Tüzük" olarak, "Uzuv" ibaresi "Organ" olarak değiştirilmiştir.
MADDE 41. —
6964 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.
GEÇİCİ MADDE 1. — Bu
Kanunun yayımı tarihinden önce yapılan son nüfus sayımına göre nüfusu
dörtmilyon ve daha fazla olan illerin ilçe tarım müdürlüğü bulunmayan
ilçelerinde kurulmuş bulunan odaların tüzel kişiliği, bu Kanunun Resmi
Gazetede yayımlandığı tarihte kendiliğinden sona erer. Tüzel kişiliği
sona eren odalar hiçbir faaliyette bulunamaz, genel kurulu toplanamaz ve
il kongresinde temsil edilemez. Tüzel kişiliği bu şekilde sona eren
odaların bölgesindeki çiftçilerin hangi odaya bağlanacağına Birlik
Yönetim Kurulu karar verir. Bu odaların menkul ve gayrimenkul malları
Birlikçe aynen yediemin sıfatı ile muhafaza edilir. Birlik muhafaza
ettiği mal ve parayı, tüzel kişiliği sona eren odanın bölgesindeki
çiftçilerin bağlandığı odaya devreder.
GEÇİCİ MADDE 2. — Bu
Kanunun yayımı tarihinde seçilmiş bulunan oda delegeleri, oda genel
kurulunun yapılacağı yıldan önceki aralık ayına kadar görev yaparlar.
Birlik delegeleri, oda organlarına seçilmiş üyeler ve yedekleri, Birlik
Yönetim Kurulu üyeleri ve yedekleri ise kalan görev sürelerini dört yıla
tamamlarlar.
Bu Kanunun çerçeve 19
uncu maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen Yönetmelik, bir defaya
mahsus olmak üzere Genel Kurulun onayına sunulmadan, Birlik Yönetim
Kurulunca, Kanunun Resmi Gazetede yayımını izleyen altı ay içinde
çıkarılır.
Yürürlük
MADDE 42. —
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 43. —
Bu
Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. |